VİYANA (HJ) – FH Joanneum’un, Avusturya Şiddet Koruma Merkezleri Birliği (Gewaltschutzzentren) için hazırladığı analiz, ülke genelinde 1970’lerden bu yana işlenen 4.297 kasten öldürme vakasını inceledi. Bunların 2.160’ı erkek, 2.137’si kadın kurbanlardan oluştu.
Araştırmaya göre, cinayet oranı son elli yılda 100 binde 2’den 0,5–1 seviyesine geriledi. 1990’lara kadar her yıl ortalama 120 kişi öldürülürken, 2006’dan sonra yıllık vaka sayısı 60’ın altına düştü.
2020–2022 döneminde ise sayı 40 vakadan bile az gerçekleşti. Uzmanlar bu azalmayı “uzun vadeli ve kalıcı bir düşüş” olarak değerlendiriyor.
Kadınlar evde, erkekler kamusal alanda öldürülüyor
Araştırma, kadın ve erkek cinayetleri arasında belirgin farklar bulunduğunu da ortaya koydu.
Kadınlar ağırlıklı olarak ev ortamında, erkekler ise kamusal alanlarda öldürülüyor.
Pandemi döneminde uygulanan sokağa çıkma kısıtlamaları, erkek kurban sayısını tarihsel dip noktaya indirdi.
Yaş dağılımı: Çocuklar ve yaşlılar da risk altında
2002 sonrası kayıtlara göre cinayet kurbanlarının çoğu 45–49 yaş aralığında.
Ancak 0–5 yaş arası çocuklar ve 65 yaş üzerindeki kişiler de ciddi risk grupları arasında yer alıyor.
Araştırmacılar özellikle erkek çocukların korunmasız kaldığını belirtiyor.
Kesici aletler en çok kullanılan araç
2002’den beri kayıt altına alınan verilere göre:
- Kesici aletlerle işlenen cinayetler: %35,3
- Boğarak öldürme: %14,5
- Fiziksel şiddet (elle veya yumrukla): %10,4
- Künt travma: %3,9
- Ateşli silahlar: toplamda %24,2 (el tabancası %2,4 – tüfek %1,3 – diğer silahlar %20,5)
“Femizid ülkesi değiliz ama dikkatli olmalıyız”
Şiddet Koruma Merkezleri Başkan Yardımcısı Marina Sorgo, araştırmanın amacının “duygusal yargılar yerine veriye dayalı bir tablo çıkarmak” olduğunu söyledi.
Sorgo, “Her kadın cinayetini cinsiyete dayalı nefret olarak görmek doğru değil. Bir kısmı partner cinayetidir, yani ilişki içi şiddetin sonucu. Ancak kadınların şiddetten korunması için destek mekanizmaları çok güçlü” dedi.
Sosyolog Rainer Loidl ise, cinayet oranlarındaki düşüşün “toplumun şiddet eğiliminin azaldığı anlamına gelmeyebileceğini” belirterek, mahkûmiyet istatistiklerinin de incelenmesi gerektiğini vurguladı.
Avusturya hâlâ dünyanın en güvenli ülkelerinden biri
Uluslararası karşılaştırmada Avusturya, cinayet oranı en düşük ülkeler arasında.
Birleşmiş Milletler Uyuşturucu ve Suç Ofisi (UNODC) verilerine göre:
- İsviçre: 100 binde 0,6
- Norveç: 0,8
- Almanya: 0,9
- Fransa: 2
- Avusturya: 0,5–1
Yeni odak: Çocuklar ve yaşlılara yönelik şiddet
Araştırmanın sonuç raporunda, gelecekte çocuklara ve yaşlılara yönelik şiddetin daha yakından izlenmesi gerektiği vurgulandı.
Sorgo, “Pandemi sonrasında aile içi baskı ve bakım evlerinde şiddet vakaları artış gösterdi. Bundan sonra odağımız bu alanlar olacak” dedi.
Veri yöntemi ve kapsam
- Çalışma, Statistik Austria’nın ölüm nedeni istatistiklerine dayanıyor.
- Cinayet–fail ilişkisi verileri 2019, suç aleti verileri ise 2002 sonrası düzenli kaydediliyor.
- Polis kayıtları ve ölüm istatistikleri farklı metodolojilere sahip: Polis verileri cinayet teşebbüslerini de içeriyor.
Verilerle özet
| Kategori | Oran / Değer |
|---|---|
| Toplam cinayet sayısı (1970–2024) | 4.297 |
| Kadın kurbanlar | 2.137 |
| Erkek kurbanlar | 2.160 |
| Cinayet oranı (1970) | 100 binde 2 |
| Cinayet oranı (2025) | 100 binde 0,5–1 |
| En sık kullanılan araç | Kesici alet (%35,3) |
| En riskli yaş grubu | 45–49 yaş |
| Diğer riskli gruplar | 0–5 yaş arası çocuklar, 65+ yaşlılar |
| En çok kadın cinayeti mekânı | Ev ortamı |
| En çok erkek cinayeti mekânı | Kamusal alanlar |
