VİYANA (HJ) – Avusturya’da muhafazakâr ÖVP, sosyal demokrat SPÖ ve liberal NEOS arasında kurulan üçlü koalisyon hükümeti, 210 sayfalık bir programla önümüzdeki beş yılın yol haritasını çizdi. Tasarruf önlemlerinden yeni göç politikalarına, eğitim reformlarından güvenlik alanındaki düzenlemelere kadar geniş kapsamlı değişiklikler öngören programın detayları şöyle:
Ekonomi ve Mali Politikalar: Tasarruf Önlemleri ve Vergi Reformları
Koalisyon hükümeti, ilk iki yıl boyunca sıkı mali disiplin uygulamayı planlıyor. 2025’te 6,3 milyar, 2026’da ise 2,4 milyar euro tasarruf hedefleniyor. Lojistik ve sanayi sektörlerini canlandırmak için bazı teşvikler sunulsa da büyük bir ekonomik büyüme hamlesi beklenmiyor. Çalışma hayatında yaşlı istihdamını teşvik etmek amacıyla emekliler için vergi indirimi getirilecek, işverenler için sosyal güvenlik katkıları düşürülecek.
Banka vergisinde yapılan düzenlemeyle, 2025 ve 2026 yıllarında devlet bütçesine yaklaşık 500 milyon euro ek gelir sağlanması öngörülüyor.
Enflasyon ve Konut Politikaları: Barınma ve Tüketici Hakları Öne Çıkıyor
Hükümetin enflasyonla mücadelede somut bir planı bulunmamakla birlikte, konut sektörüne yönelik reformlar gündemde. İnşaat maliyetlerini düşürmek için prosedürlerin basitleştirilmesi ve rekabet kurumlarının güçlendirilmesi planlanıyor. Tüketicilere yönelik olarak, ambalajlı ürünlerde gramaj düşürülmesi gibi uygulamalar konusunda daha şeffaf bilgilendirme yapılacak.
Göç ve Güvenlik Politikaları: “Sıfır Mülteci” Hedefi
Koalisyon, sığınma başvurularını sıfıra indirmeyi hedefleyen yeni bir göç politikası uygulamaya koyacak. Aile birleşimi süreci durdurulacak ve kontenjan bazlı bir sistem geliştirilecek. Bunun yanı sıra, radikal terörle mücadelede yeni yasalar ve daha fazla güvenlik önlemi devreye sokulacak.
Polis teşkilatında reformlar yapılması, personel açığının giderilmesi ve ordu için yeni bir acil müdahale birimi oluşturulması da hükümetin güvenlik planları arasında.
Sağlık ve Sosyal Politikalar: Yeni Hizmet Merkezleri ve Psikolojik Destek
Hükümet, sağlık sisteminde reform yaparak hastalar için daha fazla uzmanlık merkezi açmayı planlıyor. Ücretsiz psikolojik destek hizmetleri genişletilecek ve “Sağlıklı Nesiller İçin” programı kapsamında ebeveyn-çocuk sağlık hizmetleri 18 yaşına kadar uzatılacak.
Özel hastanelerde çalışan doktorlara acil durumlarda belirli sayıda hastayı kamu sağlık sigortası kapsamında tedavi etme zorunluluğu getirilecek.
Avrupa ve Hukuk Politikaları: Yeni Anayasal Düzenlemeler Yolda
Hükümet, AB entegrasyonunu güçlendirme taahhüdünde bulunuyor. Ayrıca, Avusturya Anayasası’nda federal ve eyalet düzeyinde yetki paylaşımını ele alacak bir reform süreci başlatılacak.
Yargı alanında en büyük değişiklik, Adalet Bakanı’nın yargı üzerindeki etkisini azaltacak yeni bir federal başsavcılık kurulması olacak. Bunun yanı sıra, yeni bir partiler yasası hazırlanarak siyasi finansmanın daha şeffaf hale getirilmesi hedefleniyor.
İklim ve Ulaşım Politikaları: Çevre Vergilerinde Geri Adım
Küresel ısınmayla mücadelede mevcut hedefler korunacak olsa da, karbon vergileri ve çevresel teşvikler gözden geçirilecek. Karbon emisyonunu dengelemek amacıyla verilen “iklim bonusu” kaldırılacak ancak ulaşımda bazı dengeleyici önlemler alınacak. Örneğin, ülke çapında kullanılan “KlimaTicket” uygulaması devam edecek.
Ulaşım projeleri kapsamında, yıllardır tartışılan Lobau Tüneli inşaatına başlanacak.
Eğitim ve Kültür Politikaları: Dijitalleşme ve Eğitimde Reformlar
Eğitim alanında en dikkat çeken değişikliklerden biri, zorunlu ikinci anaokulu yılının getirilmesi ve ebeveynlerin eğitim sürecine aktif katılım zorunluluğu olacak. Üniversite sisteminde ise tıp ve diş hekimliği alanlarında yabancı öğrencilere yönelik kota uygulanacak.
Kültür politikalarında devletin medya üzerindeki mali etkisi azaltılacak. Örneğin, hükümetin medya reklam harcamaları %10 oranında kesilecek ve ORF’nin (Avusturya Devlet Televizyonu) kamu finansmanı 2029 yılına kadar dondurulacak.
Devlet Atamaları: Yeni Dönemde Şeffaflık İlkesi
Bu hükümetin en önemli yeniliklerinden biri, koalisyon partileri arasındaki üst düzey bürokratik atamaların açık bir şekilde paylaşılması olacak. Örneğin, Avusturya’nın bir sonraki Avrupa Komiseri ÖVP tarafından atanacak, ancak anayasa mahkemesine ilk iki yargıç SPÖ ve Neos tarafından belirlenecek.
Dengeli Ama Temkinli Bir Reform Programı
Schwarz-Rot-Pink koalisyonu, geniş kapsamlı ancak bütçe kısıtlamaları nedeniyle sınırlı bir reform programı sunuyor. Mali disiplin ve tasarruf önlemleri ön planda olurken, göç politikalarında sertleşme ve sosyal alanda bazı iyileştirmeler öngörülüyor. Ancak, enflasyonla mücadelede net bir çözüm önerisi bulunmuyor ve iklim politikalarında geri adımlar atılıyor. Önümüzdeki süreçte, koalisyonun vaatlerini ne ölçüde hayata geçireceği büyük merak konusu olacak.
