ABD Başkanı Donald Trump, İstanbul’da yapılacak Rusya-Ukrayna görüşmeleri konusunda, “(15 Mayıs) Perşembe günü Rusya ve Ukrayna ile yapılacak toplantı çok önemli. Bu görüşmenin gerçekleşmesi konusunda çok ısrarcıydım. Bu toplantıdan iyi şeyler çıkabileceğini düşünüyorum.” dedi.
ABD Başkanı Trump, Orta Doğu gezisi öncesinde Oval Ofis’te Rusya-Ukrayna gündemine ilişkin açıklamalarda bulundu.
Trump, İstanbul’da yapılacak görüşmeye atıf yaparak, “(15 Mayıs) Perşembe günü Rusya ve Ukrayna ile yapılacak toplantı çok önemli. Bu görüşmenin gerçekleşmesi konusunda çok ısrarcıydım. Bu toplantıdan iyi şeyler çıkabileceğini düşünüyorum.” değerlendirmesini yaptı.
“Faydalı olacağını düşünürsem İstanbul’a uçabilirim”
Toplantının yapılacağı gün Orta Doğu gezisinde tam olarak nerede olacağını henüz net olarak bilmediğini söyleyen Trump, toplantıya katılmayı daha önce düşündüğüne ama yoğun bir takviminin olduğuna işaret etti.
Donald Trump, daha sonra, İstanbul’daki görüşmelere katılma olasılığına ilişkin bir soruya, “O anda nerede olacağımı bilmiyorum. Orta Doğu’da bir yerde olacağım ama faydalı olacağını düşünürsem oraya (İstanbul’a) uçabilirim.” şeklinde cevap verdi.
Rusya ile Ukrayna’nın bir araya gelip ateşkese ulaşması konusunda çok ısrarcı olduğunu ve İstanbul’daki görüşmenin çok iyi geçeceğine inandığını ifade eden Trump, “Türkiye’de (15 Mayıs) Perşembe günü yapılacak toplantıyı hafife almayın, Cumhurbaşkanı Erdoğan harika bir ev sahibi olacak.” diye konuştu.
Tarafların bazen “ateşkese hazır” olduklarını, bazen ise olmadıklarını söylediğini hatırlatan ABD Başkanı Trump, “Görüşme yapamadılar çünkü biri ‘Ateşkes’ dedi, biri ‘Hayır’ dedi. Onlara dedim ki, bu noktada bunu durdurmamız lazım. Sadece toplantıya gidin. Şu anda toplantı ayarlandı, (15 Mayıs) perşembe günü toplantıya gidin.” ifadelerini kullandı.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in toplantıya katılmaması halinde bu ülkeye herhangi bir yaptırım uygulanıp uygulanmayacağına ilişkin bir soruyu Trump, “Onların anlaşmaya varacağına dair bir hissiyatım var.” şeklinde yanıtladı.
“Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Suriye konusunda da bazı çalışmalar yapıyoruz”
Rusya-Ukrayna ateşkes süreci konusunda Cumhurbaşkanı Erdoğan ile çalıştıklarını kaydeden Trump, “Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Suriye konusunda da bazı çalışmalar yapıyoruz, bu arada yaptırımlar konusunda da bir karar vermemiz gerekecek. Suriye’den yaptırımları kaldırabiliriz çünkü onlara yeni bir başlangıç imkanı vermek istiyoruz.” dedi.
Suriye yaptırımları konusunu Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın kendisine sorduğunu ifade eden ABD Başkanı, “Pek çok kişi bana bunu sordu çünkü onlara (Suriye’ye) uyguladığımız yaptırımlar gerçekten de pek bir başlangıç imkanı sağlamıyor. Dolayısıyla bu kararı biz vereceğiz.” değerlendirmesini yaptı.
“Çin ile ‘yeniden başlangıç’ sağladık”
Trump, Beyaz Saray’da düzenlediği basın toplantısında, ABD ile Çin’in tarifeleri geçici olarak düşürme konusunda anlaşmalarına ilişkin de değerlendirmelerde bulundu.
Cenevre’de yapılan “verimli” görüşmelerin ardından Çin ile tam bir “yeniden başlangıç” sağladıklarını belirten Trump, her iki tarafın da 2 Nisan’dan sonra uygulanan tarifeleri 90 gün boyunca düşürülmesi konusunda anlaştığını söyledi.
Trump, anlaşmanın otomobil, çelik, alüminyum gibi ürünlere uygulanan ya da ilaçlara uygulanabilecek tarifeleri kapsamadığını ifade etti.
Cenevre’deki görüşmelerin çok dostane olduğunu ifade eden Trump, “İlişkiler çok iyi. Çin’e zarar vermeye çalışmıyoruz. Çin çok kötü zarar görüyordu. Fabrikaları kapatıyorlardı, çok fazla huzursuzluk yaşıyorlardı ve bizimle bir şeyler yapabildikleri için çok mutluydular. İlişkimiz çok iyi.” dedi. Trump, belki hafta sonu Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile konuşacağını kaydetti.
Donald Trump, Çin’in tüm parasal olmayan engellerini askıya alacağını ve kaldıracağını belirterek, görüşmelerden çıkan en önemli sonucun Çin’in ekonomisini açmayı kabul etmesi olduğunu ifade etti.
Fentanil konusunda da Çin’in bunu durdurmayı kabul ettiğini belirten Trump, “Yüz milyarlarca dolarlık tarifeleri ödemekten kurtularak ödüllendirilecekler.” ifadesini kullandı.
Trump, Çin ile 90 günün sonunda uzun vadeli bir anlaşmaya varılamaması halinde tarifelerin yeniden yüzde 145’e çıkıp çıkmayacağı sorusu üzerine de, “Hayır, ama önemli ölçüde yükselir.” yanıtını verdi. Trump, anlaşma sağlanacağını düşündüğünü sözlerine ekledi.
“Hindistan ile Pakistan arasında ‘olası nükleer savaşı’ engelledik”
ABD Başkanı Trump, Hindistan-Pakistan gerilimini ilişkin değerlendirmesinde de, iki nükleer ülke arasındaki çatışmaların sonlandırılmasının büyük önem taşıdığını, çatışmaların sürmesi halinde gidişatın “nükleer bir savaşa” sürüklenebileceğini kaydetti.
“Yönetimim, Hindistan ile Pakistan arasında tam ve acil bir ateşkes sağlanmasına yardımcı oldu; bu bence kalıcı bir ateşkes, nükleer silahlara sahip iki ulusun tehlikeli çatışmasını sona erdirdi.” diyen Trump, bu konuda oynadıkları rolden dolayı gurur duyduğunu söyledi.
ABD Başkanı, “Nükleer çatışmayı durdurduk. Bence kötü bir nükleer savaş olabilirdi. Milyonlarca insan ölebilirdi. Bu yüzden bununla gurur duyuyorum.” ifadelerini kullandı.
Söz konusu iki ülke ile ticari müzakereler yapıp ardından hem Hindistan hem de Pakistan ile yüksek miktarda ticaret yapacaklarını dile getiren Trump, bu müzakerelerin Hindistan ile başladığını aktardı.
Hindistan’ın saldırısı ve çatışmalar
Hindistan’ın, 22 Nisan’da Pahalgam bölgesinde 26 kişinin öldürüldüğü terör saldırısına misilleme gerekçesiyle 6 Mayıs’ta Pakistan toprakları ve Pakistan’ın kontrolündeki Azad Keşmir bölgesine füze saldırıları düzenlemesiyle taraflar arasında çatışmalar başlamıştı.
İki ülke, 10 Mayıs’ta ABD’nin arabuluculuğunda ateşkes ilan etmişti.
