(VİYANA) HJ – Sosyal yardım sisteminde kapsamlı bir değişiklik için çalışmalar sürüyor. Hükümet, yeni düzenlemenin 2027 yılında yürürlüğe girmesi hedefini korurken, reformun ayrıntıları ve uygulanacak model konusunda henüz kesin bir çerçeve ortaya çıkmış değil.
Sosyal İşler Bakanlığı, çalışmanın tek tek düzenlemeler yerine bütüncül bir reform paketi olarak hazırlanacağını belirtiyor. Bakanlık kaynakları, hedefin “parça parça bir reform değil, kapsamlı bir çözüm” oluşturmak olduğunu ifade ediyor.
Mevcut sistemde sosyal yardım uygulamaları eyaletlere göre farklılık gösteriyor. Reformla birlikte daha ortak kurallar oluşturulması, sistemin daha anlaşılır hale getirilmesi ve yardımların daha hedefli kullanılması amaçlanıyor.
Reformun ayrıntıları için görüşmeler sürüyor
Sosyal İşler Bakanlığı, 2027 takviminin korunduğunu ancak federal hükümet ile eyaletler arasındaki yetki paylaşımı nedeniyle sürecin dikkatli şekilde yürütülmesi gerektiğini belirtiyor.
Federal düzeyde hazırlanacak sosyal yardım çerçevesinin ardından eyaletlerin kendi uygulama yasalarını yeni sisteme göre düzenlemesi gerekiyor. Bakanlık, hazırlanacak düzenlemenin uzun vadede uygulanabilir olması ve anayasa ile Avrupa Birliği hukukuna uygun olması gerektiğini vurguluyor.
Çalışabilir durumda olan yardım alıcıları için yeni model
Reformun önemli başlıklarından biri, çalışma kapasitesi bulunan sosyal yardım alıcılarının destek sürecinin İş ve İşçi Bulma Kurumu’na (AMS) devredilmesi.
Hükümet programında yer alan bu düzenlemeyle, sosyal yardım sisteminin istihdama dönüşü destekleyen bir yapıya kavuşturulması hedefleniyor.
Ancak bu değişikliğin uygulanabilmesi için anayasal düzeyde üçte iki çoğunluk gerekebileceği belirtiliyor. Bu nedenle muhalefetin desteği de reform sürecinin kritik başlıklarından biri olarak görülüyor.
Sosyal İşler Bakanlığı, çalışabilecek durumda olan kişilerin yeniden iş hayatına dönmeleri için desteklenmesi, çalışamayacak durumda olanların ise güvenilir bir sosyal güvenlik ağına sahip olması gerektiğini belirtiyor.
Entegrasyon süreci ve yardım şartları tartışılıyor
Reform planlarında göçmenlere yönelik bir “entegrasyon aşaması” da yer alıyor.
ÖVP’nin öncelikli olarak desteklediği bu düzenleme kapsamında, bazı gruplar için sosyal yardım hakkına ilişkin farklı kurallar ve geçici sınırlamalar getirilmesi tartışılıyor.
Entegrasyon Bakanlığı ise bu alandaki yasal çalışmaların koalisyon ortakları arasında devam ettiğini açıkladı.
Çocuklara yönelik yardımlar reformun tartışmalı başlıklarından biri
Yeni sistemde çocuklara yönelik sosyal yardım ödemelerine ülke genelinde bir üst sınır getirilmesi de gündemde.
SPÖ, reform sürecinde çocukların sosyal güvence altında tutulması gerektiğini savunuyor. Bu başlıkta nihai düzenleme ve ayrıntılar henüz kesinleşmiş değil.
Sosyal yardım alanların profili tartışmanın önemli noktalarından biri
Sosyal yardım tartışmaları zaman zaman yalnızca yüksek ödeme örnekleri üzerinden yürütülse de sistemden yararlanan kesim oldukça geniş.
Sosyal İşler Bakanlığı, yardım alanlar arasında çocuklar, engelli kişiler, tek ebeveynler, emekliler ve çalışmasına rağmen yeterli gelir elde edemeyen kişilerin de bulunduğuna dikkat çekiyor.
Bakanlık, sosyal yardımın yalnızca ekonomik destek olmadığını; yoksulluğun önlenmesi ve özellikle çocuklara daha iyi fırsatlar sunulması açısından da önemli bir güvence olduğunu vurguluyor.
Reform sürecinde eyaletlerle görüş ayrılıkları sürüyor
Reform konusunda eyaletlerin yaklaşımı da tartışmaların merkezinde yer alıyor.
Armutskonferenz, bazı eyaletlerin sosyal yardım alanında daha sert düzenlemelere yönelmesini eleştirerek daha yapıcı bir tartışma çağrısı yaptı.
Yeşiller ise eyaletler arasında giderek sertleşen farklı uygulamaların ortaya çıktığını savunarak federal hükümetin daha güçlü bir rol üstlenmesi gerektiğini belirtti.
Caritas Direktörü Klaus Schwertner ise reform için gerekli çözümlerin bilindiğini ancak siyasi iradenin belirleyici olduğunu ifade etti. Schwertner, özellikle çocukların korunmasının yeni sistemin temel unsurlarından biri olması gerektiğini vurguladı.
2027 hedefi korunuyor
Hükümet, yeni sosyal yardım sisteminin 2027 başında yürürlüğe girmesi hedefini sürdürüyor.
Ancak reformun kapsamı, yardım şartları ve uygulama detayları önümüzdeki dönemde yapılacak görüşmelerle netleşecek.
Tartışmanın merkezinde ise iki hedef bulunuyor: Çalışabilecek durumda olan kişilerin yeniden istihdama yönlendirilmesi ve gerçekten desteğe ihtiyaç duyan kişiler için sosyal güvenlik ağının korunması.