(VİYANA) HJ – Son dönemde Avusturya iç politikasında bütçe hazırlığı kadar yoğun tartışılan az konu oldu: Devlet nerede tasarruf yapmalı? Emeklilerde kesintiye gitmek haklı mı? Hangi bakanlıklara daha fazla kaynak ayrılmalı?
Federal bütçe çerçevesini (Bundesfinanzrahmen) yönetmekle sorumlu Maliye Bakanı Markus Marterbauer (SPÖ) için zorlu haftalar geride kaldı. Bunun karşılığında, beklendiği gibi, bütçe planlamasına ilişkin yüksek memnuniyet oranları gelmedi.
Der Standard’ın talebi üzerine Market anket şirketinin yaptığı araştırmaya göre halkın büyük bölümü devlet maliyesine karamsar bakıyor: Katılımcıların sadece yüzde 24’ü yeni bütçenin Avusturya’yı yeniden “doğru rotaya” sokacağına inanıyor.
Bu konuda en olumsuz tutumu FPÖ seçmenleri sergiliyor: FPÖ seçmenlerinin yüzde 90’ı bütçenin ekonomik canlanma yönünde etki yaratmayacağı görüşünde.
Gençler biraz daha iyimser
Market’ten siyaset araştırmacısı David Pfarrhofer, “Bu ankette de klasik tabloyu görüyoruz: FPÖ tabanı açık ara en eleştirel kesim. Bütçe, rakamlara dökülmüş siyasettir. Bu nedenle, federal hükümetin politikası söz konusu olduğu için Özgürlükçülerin burada çok olumsuz yaklaşması şaşırtıcı değil” değerlendirmesinde bulundu.
Hükümeti oluşturan üç partinin, yani ÖVP, SPÖ ve Neos’un seçmenleri ise daha iyimser. Bu partilerin tabanında çoğunluk, yeni bütçenin ekonomik canlanma sağlayabileceğini düşünüyor. 30 yaşın altındakiler de bütçeye daha yaşlı kuşaklara kıyasla daha olumlu bakma eğiliminde.
Halk, siyasetin önce kendisinden tasarruf etmesini istiyor
Büyük çoğunluk özellikle siyasetin kendi alanında tasarruf yapmasını istiyor. Katılımcıların yüzde 79’u hükümetin siyasi partilerde yeterince tasarruf öngörmediği görüşünde. Pfarrhofer, “Bu da yeni bir şey değil; bu ifade geçmiş anketlerde de defalarca ilk sırada yer aldı” dedi.
Katılımcıların yarısından fazlası, özellikle SPÖ ve Yeşiller sempatizanları, Avusturya’da zenginlerin yeterince sorumluluk üstlenmediğini düşünüyor. Katılımcıların neredeyse yüzde 60’ı da bütçenin kişisel yükler getireceği görüşünde. Aynı orana yakın bir kesim, göç olmasaydı bütçe konsolidasyonunun daha kolay olacağını savunuyor; bu görüş özellikle FPÖ seçmenleri arasında öne çıkıyor.
Emeklilik reformuna destek dikkat çekiyor
Pfarrhofer, “İlginç olan, yüzde 48 ile neredeyse yarısının emeklilik sisteminin reformdan geçirilmesi gerektiği görüşünde olması. Sonunda nasıl şekilleneceğinden bağımsız olarak, emeklilik reformuna yönelik bu kadar yüksek bir kabul geçmişte çoğu zaman yoktu” dedi.
Katılımcıların dörtte birinden azı ise bütçenin yükleri adil şekilde dağıtacağına ve gelecekte “vergi parasının israfına” son verileceğine inanıyor.
En çok tasarruf parti finansmanında isteniyor
Der Standard, 800 katılımcıya farklı politika alanlarından oluşan bir liste sunarak en çok nerede tasarruf edilmesi gerektiğini sordu. Ankete göre açık ara ilk sırada parti finansmanı yer aldı. Bunu göç ve entegrasyon, kamu yönetimi, kalkınma yardımı ile sanat ve kültür alanları izledi.
Avusturyalıların en az tasarruf görmek istediği alanlar ise araştırma, engelli bireylere destek ve toplu taşıma oldu. Bakım ve yaşlılıkta destek gibi sağlık başlıklarında da yalnızca küçük bir kesim kesinti istiyor.
Emeklilerde kesinti tepki çekiyor
Bütçe hazırlığının en büyük tartışma başlıklarından biri de emeklilikler oldu. Emeklilik ödemeleri devlete yılda yaklaşık 33 milyar avroya mal oluyor. Bu nedenle birçok kişi emeklilerde de kesintiye gidilmesini gerekli görürken, eleştiriler emeklilerin zaten yeterince prim ödediği savunusuna dayanıyor. Market anketinde katılımcıların yüzde 64’ü de bu görüşü paylaştı.
Mevcut emeklilik kesintilerini kabul edilebilir bulan çoğunluk yalnızca Neos seçmenleri arasında görüldü. Bu soruda da en güçlü ret tepkisi yine FPÖ tabanından geldi.
