VİYANA (HJ) – Avusturya’da üzerinde çalışılan yeni sosyal yardım düzenlemesi, özellikle çalışabilecek durumdaki yardım alıcılarına yönelik yükümlülükleri artırmayı hedefliyor.

Sosyal İşler Bakanı Korinna Schumann’ın açıklamasına göre, bu kişilerin uyum programlarına katılması, mesleki yeterlilik kazanması ve iş hayatına yönlendirilmesi amaçlanıyor.

Bakan, sosyal yardımın ihtiyaç sahiplerini koruması gerektiğini ancak çalışabilecek kişilerin sürekli yardım sisteminde kalmaması gerektiğini vurguluyor.

Öte yandan Yoksulluk Konferansı, barınma giderlerinin daha kapsamlı karşılanmasını, engellilerin bağımsız sosyal yardım hakkının güçlendirilmesini ve çocuklara yönelik desteğin artırılmasını talep ediyor. Düzenlemeye ilişkin koalisyon görüşmeleri sürdüğü için yeni şartlar henüz kesinleşmiş değil.

Avusturya’da Yoksulluk Konferansı (Armutskonferenz), hükümetin üzerinde çalıştığı “Yeni Sosyal Yardım” (Sozialhilfe NEU) düzenlemesine ilişkin taleplerini perşembe günü Viyana’daki Sosyal İşler Bakanlığı önünde düzenlediği eylemle gündeme taşıdı.

Sosyal İşler Bakanı Korinna Schumann ise SPÖ, ÖVP ve NEOS arasındaki müzakerelerin sürdüğünü bildirdi.

Yoksulluk Konferansı, taleplerini kartondan hazırlanan yapı blokları üzerine yazarak sundu. Bunlar arasında azami tutarlar yerine bağlayıcı asgari standartlar ve asgari yardım tutarları, düşük gelirliler için Çocuk Ek Tutarı ile kart ve kupon sistemleri yerine kişilerin kullanım özgürlüğünü koruyan destekler yer aldı.

Sosyal politika uzmanı Martin Schenk’in de aralarında bulunduğu Yoksulluk Konferansı temsilcileri, mevcut sosyal yardım sisteminde göz ardı edilen çok sayıda sorun bulunduğunu belirtti. Kuruluşa göre acil yardımlar yeterince işlemiyor, barınma maliyetleri karşılanabilir düzeyde değil ve güç durumlar için gerekli istisna düzenlemeleri eksik kalıyor. Engellilerin bağımsız yaşamının yeterince güvence altına alınmadığını savunan kuruluş, ruhsal hastalıkları bulunan kişilerin ve şiddete maruz kalan kadınların da sistemde yeterince dikkate alınmadığını belirtti.

Barınma giderleri için bağlayıcı standart talebi

Yoksulluk Konferansı, barınma ihtiyacının karşılanması için federal düzeyde bağlayıcı asgari standartlar getirilmesini istiyor. Bu standartların, bölgedeki makul ve olağan kira, işletme ve enerji giderleri ile bu maliyetlerdeki gelişimi dikkate alması gerektiğini belirten kuruluş, en uygun çözümün belgelenen gerçek kira giderlerinin karşılanması olacağını savundu.

Alternatif olarak mevcut isteğe bağlı uygulamanın yerine zorunlu bir barınma gideri ödeneği getirilmesi önerildi.

Kuruluş ayrıca acil ve geçiş dönemi yardımlarının daha hızlı sağlanmasını, karar sürelerinin mevcut üç aylık süreden daha kısa tutulmasını ve başvurular hakkında yazılı karar verilmesinin zorunlu hale getirilmesini talep etti.

Engelliler için bağımsız sosyal güvence

Yoksulluk Konferansı’nın değişiklik istediği başlıklardan biri de engellilerin sosyal yardım hakkı. Mevcut yasa taslağı bu alanda bir iyileştirme öngörüyor ve 25 yaşından itibaren “dava açma zorunluluğunun” kaldırılmasını içeriyor.

Mevcut sistemde sosyal yardım, bazı durumlarda ancak anne ve babanın yetişkin çocuklarının geçimini sağlayamadığının ortaya konulmasının ardından veriliyor. Bunun belirlenmesi için çocukların ebeveynlerine karşı nafaka davası açması gerekebiliyor. Bu zorunluluğun uygulanması geçmişte eyaletler arasında farklılık gösterdi.

Yoksulluk Konferansı ise taslaktaki değişikliğin yeterli olmadığı görüşünde. Kuruluş, yetişkin engellilerin ebeveynleriyle, destekli konutlarda veya başka destek modelleri kapsamında yaşamalarından bağımsız olarak kendilerine ait bir sosyal yardım güvencesine sahip olması gerektiğini savunuyor.

Bunun için engellilerin sosyal yardım hukuku açısından “ayrı bir hane” olarak kabul edilmesi ve nerede yaşadıklarına bakılmaksızın sosyal yardım hakkına sahip olmaları talep ediliyor.

Çocuk ek tutarı 1.000 avroya çıkarılsın

Yoksulluk Konferansı, SPÖ’nün Çocuk Ek Tutarı’nın mevcut 700 avrodan 1.000 avroya yükseltilmesi önerisini de destekliyor. Ancak kuruluşa göre yalnızca tutarın artırılması yeterli değil.

Hak sahiplerinin yaklaşık yüzde 50’sinin mevcut destekten yararlandığına dikkat çeken Yoksulluk Konferansı, kullanım oranını artırmak amacıyla ödemenin başvuru gerektirmeyen çalışan vergi denkleştirmesi kapsamında otomatik yapılmasını önerdi.

Finansman konusunda ise mevcut Aile Bonusu’nun daha “adil” biçimde düzenlenmesi talep edildi. Buna göre gelir yükseldikçe destek hakkı kademeli olarak azaltılmalı, çok yüksek gelirlerde ise tamamen kaldırılmalı.

Yoksulluk Konferansı, planlanan kart ve kupon sistemlerini de “verimsiz” olarak değerlendirerek bunların yerine hizmet ve doğrudan desteklerin güçlendirilmesini istedi. Sabah saatlerinde çocuklara ara öğün sağlanması bu uygulamalara örnek gösterildi.

Schumann: Hükümet ortaklarıyla müzakereler sürüyor

Sosyal İşler Bakanı Korinna Schumann, yeni sosyal yardım düzenlemesine ilişkin hükümet içindeki görüşmelerin devam ettiğini belirtti. Schumann, hazırlanan taslağı “iyi ve dengeli” olarak nitelendirerek şimdi SPÖ’nün hükümet ortakları ÖVP ve NEOS ile ortak bir çözüme ulaşılması gerektiğini ifade etti.

Sosyal yardımın ihtiyaç sahiplerini koruması gerektiğini ancak sistemin “tek yönlü bir yol” olmaması gerektiğini belirten Schumann, çalışabilecek durumda olan sosyal yardım alanların yeniden kendi ayakları üzerinde durabilmesi için katkı sağlaması gerektiğini savundu.

Planlanan entegrasyon aşamalarıyla bağlayıcı kurallar oluşturmak istediklerini kaydeden Schumann, çalışma gücü bulunan sosyal yardım alanların kalıcı biçimde sistemde kalmaması; entegrasyon, mesleki yeterlilik ve istihdama yönlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Schumann ayrıca düşük hane gelirine sahip ailelerin çocuklarına yönelik planlanan desteklerin, ebeveynlerin sosyal yardım alıp almamasından bağımsız uygulanmasını hedeflediklerini bildirdi. Bakan, sosyal yardımın ihtiyaç halinde insanları korumasının yanı sıra sistemden yeniden çıkmalarına da yardımcı olması gerektiğini vurguladı.