VİYANA (HJ) – Avusturya’da Ukrayna’dan gelen yerinden edilmiş kişiler ile ikincil koruma statüsündekilerin aile yardımı (Familienbeihilfe) ve çocuk bakım parasına (Kinderbetreuungsgeld) erişimini yeniden düzenleyen yasa tasarısı Parlamento Aile Komisyonu’nda kabul edildi.
Hükümetin sunduğu tasarı ÖVP, SPÖ ve NEOS’un yanı sıra Yeşillerin oylarıyla komisyondan geçti. Düzenlemenin yasalaşması için Parlamento Genel Kurulu’ndaki sürecin de tamamlanması gerekiyor. Hükümet partileri, görüş sürecinde dile getirilen bazı itirazların Genel Kurul’da sunulacak değişiklik önergesiyle dikkate alınabileceğini bildirdi.
Yeni düzenlemeye göre Ukrayna’dan gelen yerinden edilmiş kişilere aile yardımı ve çocuk bakım parası ödenmesi 1 Temmuz 2026’dan itibaren geriye dönük olarak devam edecek.
Daha önce bu kişilerin söz konusu ödemelerden yararlanabilmesi için çalışıyor olması veya AMS’de iş arayan olarak kayıtlı bulunması gerekiyordu. Yeni sistemde bu ek şart kaldırılacak.
Temel ihtiyaç desteği alanlar aile yardımı alamayacak
Tasarıdaki en önemli değişikliklerden biri temel bakım desteği (Grundversorgung) ile aile yardımının aynı anda alınmasına ilişkin.
Grundversorgung kapsamında yardım alan kişiler ile bu kapsamdaki çocukların aile yardımı alma hakkı olmayacak. Mevcut tasarıda yalnızca ağır engelli çocuğu bulunan kişiler için istisna öngörülüyor.
Hükümet, düzenlemeyle birden fazla kamu geçim desteğinin aynı anda ödenmesinin önüne geçilmesini ve çalışma hayatına katılımın teşvik edilmesini amaçlıyor.
Ancak hükümet partileri bu bölümde değişiklik yapılabileceğinin sinyalini verdi. NEOS Milletvekili Johannes Gasser, geçiş süreleri, gelir muafiyet sınırları ve mağduriyet yaratabilecek özel durumların Genel Kurul öncesindeki görüşmelerde yeniden ele alınabileceğini söyledi.
SPÖ Milletvekili Christian Oxonitsch de Grundversorgung kapsamında yalnızca kısmi yardım alan veya çok düşük ödeme alan kişilerin durumunun ayrıca incelenmesi gerektiğini belirtti.
Yeşiller Milletvekili Barbara Neßler ise komisyon aşamasındaki desteğini bir “güven avansı” olarak nitelendirerek eleştirilen noktaların giderilmesini beklediğini ifade etti.
İkincil koruma statüsündekiler için çalışma şartı kalkıyor
Düzenleme, ikincil koruma statüsündeki kişilerin aile yardımı ve çocuk bakım parasına erişim koşullarını da değiştiriyor.
Bu gruptakilerin söz konusu yardımları alabilmek için çalışıyor olma zorunluluğu, yeni AB statü düzenlemesi doğrultusunda 12 Haziran 2026’dan itibaren geriye dönük olarak kaldırılacak.
Ukrayna’dan gelen yerinden edilmiş kişiler için de çalışma veya AMS’ye kayıtlı olma şartı 1 Temmuz 2026 itibarıyla geçerli olmayacak.
FPÖ Milletvekili Rosa Ecker, Grundversorgung alanların aile yardımı kapsamından çıkarılmasını desteklediklerini, ancak gelecekte kişilerin AMS’ye kayıtlı olmasının dahi gerekmeyecek olmasını olumsuz değerlendirdiklerini söyledi.
2026 için yaklaşık 22,5 milyon avroluk maliyet
Çalışma veya AMS kaydı şartının kaldırılmasının kamu bütçesine ek maliyet getirmesi bekleniyor.
Tasarıdaki hesaplamaya göre Grundversorgung almayan Ukrayna’dan gelen kişilerin yaklaşık 10.100 çocuğu, ikincil koruma statüsündekilerin ise yaklaşık 6.500 çocuğu aile yardımı kapsamında değerlendiriliyor.
Aile yardımı için 2026 yılında yaklaşık 18 milyon avro ek kaynak öngörülüyor. Bu tutarın Aile Yüklerini Dengeleme Fonu’ndan karşılanması planlanıyor.
Çocuk bakım parası için aynı yıl ortaya çıkabilecek ek harcamanın ise yaklaşık 4,5 milyon avro olacağı hesaplanıyor.
Aile Bakanı Claudia Bauer, düzenlemenin aile ve sosyal yardımlar arasındaki mevcut çifte yapıyı ortadan kaldırmayı amaçladığını söyledi. Bauer, tasarının haziran ayında yürürlüğe giren yeni AB statü düzenlemesi nedeniyle Parlamento’ya hızlı şekilde gönderildiğini, görüş sürecinde sunulan değerlendirmelerin ise inceleneceğini belirtti.
Tasarı, Genel Kurul aşamasında hükümet partilerinin üzerinde çalıştığı değişiklik önergesiyle yeniden düzenlenebilir.
