VİYANA (HJ) – Bir zamanlar yaşlıların tekelinde görünen kanser hastalığı, şimdi gençlerin dünyasına sızmış durumda. Wall Street Journal’in, gençlerde kanser oranlarındaki endişe verici artışı detaylı bir şekilde ele aldığı makale dikkat çekti.
Modern Yaşam Tarzının Kanser Üzerindeki Etkileri
Modern yaşam tarzı, teknolojinin yaygınlaşması ve çevresel değişimler kanser riskini artıran önemli faktörler arasında yer alıyor. Günümüzde, teknolojik aletlerin yaygın kullanımı ve hareketsiz yaşam tarzı, özellikle gençler arasında obezite gibi sağlık sorunlarını tetikliyor. Bu durum, kanser riskini doğrudan etkileyebiliyor. Ayrıca, hava kirliliği, kimyasal maddelere maruz kalma ve işlenmiş gıdalar gibi çevresel faktörlerin yanında sigaraya başlama yaşının epey düşmesi, kanser vakalarının artmasında önemli rol oynuyor.
Teşhis oranlarında ciddi artış
BMJ Oncology’de yer alan yeni bir araştırma, 50 yaş altı bireylerde kanser vakalarının dünya çapında belirgin bir artış gösterdiğini ortaya koyuyor. Kuzey Amerika, Avustralya ve Batı Avrupa bu artışın en fazla olduğu bölgeler arasında yer alıyor. ABD’de, kanser teşhis oranları 2000 yılında 100 binde 95.6 iken, 2019’a gelindiğinde bu oran %12.8 artarak 100 binde 107.8’e yükseldi. Doktorlar, gençleri hasta eden nedenleri ve risk altındaki bireyleri nasıl tespit edeceklerini araştırıyor. Giderek değişen yaşam tarzı, gençler için risk faktörlerini artırıyor gibi görünüyor.
“Muhtemelen Dış Etkenlerden Kaynaklanıyor”
Memorial Sloan Kettering Kanser Merkezi’nde çalışan Dr. Andrea Cercek, genç hastaların sayısının arttığını belirtiyor ve bu artışın muhtemelen dış etkenlerden kaynaklandığını düşünüyor.
Chadwick Boseman’ın 43 yaşında kolon kanserinden vefatı, gençler arasında kolorektal kanserin artan yaygınlığına dikkat çekti. Bu durum, onkologları son on yılda ilk kez alarma geçirdi. Kısa süre içinde, bu krizin pankreas, apandis, mide ve rahim kanseri gibi diğer türleri de içerdiği anlaşıldı.
Kolon Kanserinde Dikkat Çeken Yaş Düşüşü
Erken yaşta başlayan kanser vakalarındaki bu artış, kansere karşı ilerlemeyi tehdit ediyor. 2019’da her beş yeni kolon kanseri vakasından biri 55 yaş altındaydı ve bu oran 1995’ten bu yana ikiye katlandı. Gençlerde mide kanseri vakaları en hızlı artan kanser türleri arasında yer alıyor.
Doktorlar, gençleri yüksek riske sokan nedenleri anlamaya çalışıyor. Dana-Farber Kanser Enstitüsü’nden Dr. Kimmie Ng, eğer bu durum anlaşılamazsa, gelecek nesillerin de bu sorunla mücadele etmek zorunda kalacağını belirtiyor. Amerikan Kanser Derneği’nden Ahmedin Jemal ise, 50 yılda elde edilen ilerlemenin tersine dönebileceğinden endişe ediyor.
Gençlerde Kanser Taraması ve Erken Teşhis
Erken teşhis, kanserle mücadelede kritik bir rol oynar. Son yıllarda, gençler arasında kanser taraması ve erken teşhis yöntemlerinde önemli gelişmeler kaydedildi. Yeni nesil tarama teknikleri, kanseri daha erken evrelerde tespit edebilme kapasitesine sahip. DNA tabanlı testler ve gelişmiş görüntüleme teknolojileri, özellikle kolorektal ve meme kanseri gibi yaygın kanser türlerinin erken teşhisinde devrim niteliğinde. Bu tür yenilikler, genç nüfus içinde kanser teşhis oranlarını artırmakta ve erken müdahale şansını yükseltiyor.
Gençlerde Kanser Riskini Azaltmak İçin Önlemler
Kanser riskini azaltmak için gençlerin alabileceği önlemler arasında sağlıklı beslenme, düzenli fiziksel aktivite ve zararlı alışkanlıklardan kaçınma yer alıyor. Sağlıklı bir diyet, işlenmiş gıdaların sınırlı tüketimi ve yeterli sebze-meyve alımı bu noktada büyük önem taşıyor. Ayrıca düzenli egzersizler, kanser riskini azaltmada etkili bir yöntem olarak öne çıkıyor. Tütün ürünleri ve aşırı alkol tüketiminin önlenmesi de gençler için hayati öneme sahip.
Kanser Araştırmalarında Teknolojik İlerlemeler
Kanser araştırmaları, son yıllarda teknolojik ilerlemeler sayesinde büyük bir dönüşüm geçirdi. Özellikle genetik sekanslama teknolojileri, kanserin daha iyi anlaşılmasına ve kişiselleştirilmiş tedavi yaklaşımlarının geliştirilmesine olanak sağlıyor.
Yapay zeka ve makine öğrenimi, kanser teşhisinde ve tedavi planlamasında kullanılan verilerin analizinde önemli bir yol katetti. Ayrıca, immünoterapi ve hedefe yönelik tedaviler gibi yenilikçi yaklaşımlar, kanser tedavisinde daha etkili sonuçlar elde edilmesine katkıda bulunurken, bu teknolojik gelişmeler gelecekte kanserle mücadelede daha büyük başarılar elde edilmesine umut veriyor.
